GÜNCEL MAKALELER

  • VARİS NEDİR?
  • DOĞUM SONRASI SAĞLIK
  • YUMURTALIK KİSTİ
  • HAMİLELİKTE BESLENME
  • HAMİLELİKTE DİKKAT EDİLECEKLER
  • EGZERSİZ
  • KISIRLIK
  • DOĞUMA HAZIRLIK
  • KÜRTAJ
Yazdır

RAHİM AĞZI YARASI

Rahim ağzı yarası (Serviks erozyon) nedir?

Rahim ağzı yarası olarak bilinen bu durum, rahim ağzı salgı üreten hücrelerin vajinal hücrelerinüzerini kaplamasıyla oluşur, rahim ağzında mukozal alanda kayıp oluşur (erozyon), kızarık bazen de dokununca kanayan bir sahadır. 
 
Rahim ağzı yarası sebepleri nelerdir?

Akut ve kronik servisit olabilir. Akut olanlar genellikle vajinit – vajinal akıntıyla birlikte görülür. Genellikle cinsel yolla bulaşan hastalıklar sebep olur. Kronik servisitis ise mekanik ve travmatik nedenlere bağlı olarak rahim ağzının baktariyel enfeksiyonu sonucu oluşur. Doğum sonrasi servikal yırtıklar, servikal polipler, servikal hipertrofi sıklıkla eşlik eder. Rahim ağzında yara tedavi edilmeyen enfekte akıntılar lokal tahriş geçirilmiş iltihaplı durumlar, kürtaj, doğum gibi nedenlerle gelişebilir.
Vajinal tamponlar ve sık partner değiştirmekte suçlanan sebeplerdir.

Rahim ağzı yarası ne belirtiler verebilir?

Rahim ağzında yara, genellikle vajinal akıntıda artış, kötü koku, kasık ve bel ağrısı ilişkide ağrıya sebep olur. Muayene sırasında kesin tanı konur.


Rahim ağzı yarası sık görülür mü?

Kadınlarda rahim ağzında yara, doğurgan çağda sık karşılaşılan bir durumdur. Aktif cinsel hayat başladığında görülme sıklığı artar. Tedavisi kolaydır.


Rahim ağzı yarası saptanırsa ne yapılır?

Rahim ağzı yarası rutin spekulum muayenesinde saptanır, mutlaka pap smear testi yapılarak, rahim ağzı kanser araştırması yapılmalıdır. Eğer yara görüntüsü şüpheli ise kolposkopi ve biyopsi önerilir. Böylece erken teşhis sağlanır.

Pap smear testi  ( Rahim ağzı yayma testi )

Pap smear testi kadınlarda rahim ağzı kanserinin erken teşhisinde kolay uygulanabilir önemli bir testtir. İşlem birkaç dakika sürmektedir. Rahim ağzından özel bir fırçayla alınan sürüntü bir lam (cam) üzerine sürülerek alkolle sabitlenir ve patologa gönderilir. Mikroskopda inceleme sonucu bu örnekte kanser öncül hücreleri ve belirtileri aranır.  

Smear testi  sayesinde rahim ağzı kanserinin görülme sıklığında ciddi azalma sağlanmıştır. Düzenli olarak yılda bir kez smear testi yapılan bir kadında rahim ağzı kanseri oluşsa bile kanser çok erken saffada tespit edileceğinden hayat kurtarıcıdır.

Smear test , 18 yaş üstü  cinsel olarak aktif olan kadınlarda  yapılmaya başlanır,  30 ‘lu yaşlara kadar 1-2 yıl aralarla olabilirken, 30’lu yaşlardan itibaren yıllık olarak yapılması önerilir. Eğer ard arda  2-3 kez yapılan incelemelerde hiç anormal sonuç saptanmamışsa, smear alma sıklığı azaltılırak 2-3 yılda yapılabilir. Unutulmamalıdır ki düzenli smear testi sayesinde hastalık erken yakalanabilmekte ve hayat kurtarmaktadır.

Smear testi, ilk cinsel ilişkisini 18 yaşın altında yapmış olanlarda, sigara içenlerde, birden çok erkek ile cinsel ilişkisi olanlarda, HPV enfeksiyonu olanlarda, rahim ağzı kanseri  riskleri bulunanlarda (ailede kanser öyküsü) düzenli olarak her yıl yapılmalıdır.

Smear testi sonuçlarında anormal hücreler saptanırsa, hafif olgularda 3-6 aylık takip, daha ciddi olgularda smear tekrarı ve hatta kolposkopik inceleme ve biopsi önerilir.  Duruma göre dondurma, yakma veya o kısımın cerrahi olarak çıkarılması (konizasyon) planlanır.  


Rahim ağzı yarası kanser ilişkisi nedir?

 Rahim ağzında yara olanlarda, bölgedeki hassas hücresel denge ve sınır bozulmuştur. Bölgede hücresel değişimler ve dönüşümler başlar ve uzun yıllar içerisinde kanser gelişebilir.
Yara olan bu dokulardan  atipik gelişme yani kanser öncüsü durumun ortaya çıkmasından kanser oluşumuna kadar geçen süre 10 yıl veya daha fazla sürebilir. Kanser öncüsü lezyon aşamasında yakalanabilirse hastalığın şifa ile sonuçlanma olasılığı oldukça yüksektir. Bu nedenle erken tanı ve etkili bir tedavi çok önemlidir.

 

Rahim ağzı yarası tedavisi nasıl yapılır?

Rahim ağzı yarası tedavisinde yaranın yakılması (koterizasyon) , dondurulması  ( kriyo) ve lazer kullanılır.
      Günümüzde en sık uygulanan yöntem yara dondurulmasıdır (kriyo). İşlem kolay ve ağrısızdır. Yaklaşık 1 ay içerisinde net iyileşme sağlanabilmektedir. Elektrokoter ve lazer koterizasyon yöntemide kullanılmaktadır. Bazen 1 ay sonra işlem tekrarına ihtiyaç duyulur.

Rahim ağzı yarası tekrarlar mı?

Rahim ağzı yarası tekrarlayabilir, bahsettiğimiz gerekçeler devam ederse yara tekrarlayacaktır, ileri safhada kötüye gidiş olmaması için yıllık pap smear testleri ihmal edilmemelidir.

Rahim ağzı kanseri ne gibi belirtiler verir? Tanı nasıl konur?

Rahim ağzı kanseri her zaman belirti vermez , düzensiz , leke tarzında  kokulu vajinal akıntı ve kanamagörülebilir. 
Vajinal muayenede tümoral yapı varsa tanıdan şüphelenilir, biyopsi alınır.
Radyolojik olarak (MR) tümörün boyutu ve konumu tespit edilir, çevre dokulara yayılma araştırılır.
Rahim ağzı kanseri saptamada erken tanı için rutin pep smear takipleri altın kuraldır. Smear sonucu şüpheli olan kadınlarda kolposkopi  ve biyopsi gerekir. HPV (human papilloma virus) etken olarak düşünüldüğünden, HPV DNA tayini de yapılabilir.

Rahim Ağzı Kanserinde tedavi

Genel olarak erken evre rahim ağzı kanserinde tedavi cerrahidir.
Kanser rahim boynunun yanlarına  yayıldığında (metastas) ise  cerrahi yerine radyoterapi ilk tedavi seçeneği olmaktadır.